ΒΑΣΑΝΙΣΜΟΣ ΖΩΩΝ – ΠΑΡΑΠΟΜΠΗ ΑΡΜΟΔΙΟΥ ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΚΟΥΡΓΗΜΑ ΤΟΥ ΒΑΣΑΝΙΣΜΟΥ ΖΩΩΝ ΔΙΑ ΠΑΡΑΛΕΙΨΕΩΣ ΣΤΟ ΜΕΙΚΤΟ ΟΡΚΩΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (ΚΑΚΟΥΡΓΙΟΔΙΚΕΙΟ) - ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΜΗ ΕΥΡΥΘΜΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΑΚΑΤΑΛΛΗΛΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΚΑΤΑΦΥΓΙΟΥ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΡΕΣΗ ΝΕΚΡΩΝ ΖΩΩΝ

(άρθρα 15 ΠΚ, 3, 9, 24 και 29 του Ν. 4830/2021)

Καταγγελία κατά αντιδημάρχου υπευθύνου για την λειτουργία δημοτικού καταφυγίου, για βασανισμό ζώων, λόγω μη παροχής ασφαλούς καταφυγίου, τροφής, νερού και ιατρικής περίθαλψης στα ζώα του δημοτικού καταφυγίου, με αποτέλεσμα να βρεθούν 3 νεκρά σκυλιά.

Παραγγελία της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου για διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης.

Ο Αντιδήμαρχος παραπέμφθηκε στο Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο ως κατηγορούμενος για βασανισμό 3 σκυλιών δια παραλείψεως, λόγω μη τηρήσεως των κανόνων ευζωίας των ζώων στο δημοτικό καταφύγιο (άρθρο 15 ΠΚ και 24 παρ. 1 β Ν. 4830/2021), που είχαν ως αποτέλεσμα το θάνατο των ζώων.

Η υπόθεση αυτή υπό την εφαρμογή των διατάξεων του καινούριου νόμου που αναβάθμισε το συγκεκριμένο αδίκημα σε κακούργημα, είναι ίσως η πρώτη σε όλη την Ελλάδα που έφτασε στο ακροατήριο.

Σημειώνεται ότι το αδίκημα του βασανισμού ζώων συνιστά κακούργημα, ενώ το αδίκημα της παραβίασης της υποχρεώσεως τήρησης των κανόνων ευζωίας του τυποποιείται ως πλημμέλημα στο άρθρο 9 του ως άνω νόμου.

Σύμφωνα με την υπεράσπιση, αλλά και όπως αποδείχθηκε, τα 2 (και όχι 3) ζώα που βρέθηκαν νεκρά, δεν ήταν ζώα του καταφυγίου, αλλά αδέσποτα τα οποία είχαν εισέλθει στις εγκαταστάσεις του δημοτικού καταφυγίου, προκειμένου να προστατευθούν από τις καιρικές συνθήκες, σε χώρο σκόπιμα προσβάσιμο για τα αδέσποτα, και που δεν προοριζόταν για τα επικίνδυνα και άρρωστα ζώα.

Από τις ιατροδικαστικές εκθέσεις δεν αποδείχθηκε ότι ο θάνατος των ζώων οφειλόταν σε υποσιτισμό ή πλημμελή φροντίδα αλλά σε ασθένεια και γήρας. Επίσης, αποδείχθηκε ότι η μη σωστή λειτουργία του καταφυγίου – εάν και εφόσον κρινόταν ότι υφίστατο - δεν συνιστά βασανισμό ή κακοποίηση, αλλά τυποποιείται ως αυτοτελής παράβαση (όχι ποινική αλλά διοικητική) σύμφωνα με το άρθρ 29 του Ν 4830/2021. Ότι η φροντίδα των ζώων του καταφυγίου είχε ανατεθεί σε συγκατηγορούμενο εργολάβο. Ότι τα αδέσποτα ζώα πέριξ του καταφυγίου, όπως και αυτά που εισήλθαν για να προστατευτούν από τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες και πέθαναν λόγω ηλικίας και ασθένειας, διαβιούν στον ίδιο χώρο, διότι εκεί είχαν μεταφερθεί σε προηγούμενα έτη, προκειμένου να αποσυμφορηθεί η κατάσταση εντός του πολεοδομικού ιστού και δεν αποτελούσαν ζώα του καταφυγίου. Ο χώρος πέριξ του καταφυγίου έχει πλέον μετατραπεί σε τόπο ενδιαίτησης των ζώων αυτών.

Όπως αποδείχτηκε στο ακροατήριο και στα πλαίσια διερεύνησης της πιθανής ποινικής ευθύνης του συγκεκριμένου αντιδημάρχου, ο κατηγορούμενος αντιδήμαρχος, στα πλαίσια της σύντομης θητείας του, είχε προβεί στις ενέργειες που ήταν δυνατές σύμφωνα και με τον προβλεπόμενο προϋπολογισμό για την εύρυθμη λειτουργία του δημοτικού καταφυγίου (άρθρα 3 παρ. 2 και 9 παρ. 1 Ν. 4830/2021).

Κατά συνέπεια αποδείχτηκε ότι ουδεμία πρόθεση είχε αφενός να προβεί σε βασανισμό ζώων δια παραλείψεως, αφετέρου να παραβιάσει τους κανόνες ευζωίας τους.

Το δικαστήριο απάλλαξε ομόφωνα από όλες τις κατηγορίες τόσο τον αντιδήμαρχο όσο και τον συγκατηγορούμενο εργολάβο.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Οι Δήμοι και οι αρμόδιοι αντιδήμαρχοι, συχνά πράττουν λιγότερα από όσα μπορούν και οφείλουν. Στα πλαίσια όμως μια σύντομης ή ενιαύσιας θητείας, λίγα μπορούν να κάνουν. Αποτέλεσμα της θλιβερής κατάστασης με τα αδέσποτα που κληροδοτείται από τη μία δημοτική αρχή στην άλλη, είναι να μη δέχεται πλέον κανένας αιρετός να αναλάβει αντιδήμαρχος για τα ζώα, καθότι η παραπομπή του στο δικαστήριο, δεν είναι απλά πιθανή αλλά δεδομένη. Ήδη δε μετά την αναβάθμιση του αδικήματος σε κακούργημα, ο κάθε αντιδήμαρχος αναλαμβάνει τη θητεία του με ένα πιστόλι στον κρόταφο.

Στο πρώτο συνέδριο (Δίκαιο και Ζώα) πριν από λίγο καιρό, αναδείχθηκαν πολύ ενδιαφέρουσες πληροφορίες. Όπως η αυστηρότητα των διατάξεων του νέου νόμου, ο οποίος όντας αντιγραφή του αντίστοιχου Ολλανδικού, καλείται να εφαρμοστεί σε ένα εντελώς διαφορετικό περιβάλλον, μεσογειακό, με πολλές ιδιαιτερότητες.

Ο προβληματισμός ως προς την ανάγκη ή μη αντιμετώπισης των ζώων ως έλλογων όντων και άρα ως φορέων δικαιωμάτων και όχι ως πραγμάτων που ορίζει ο σημερινός ΑΚ, θέτει ζητήματα, που πρέπει να απαντηθούν με βάση την αρχή της αναλογικότητας.

Μια αυστηρή νομοθεσία δεν λύνει από μόνη της τη μάστιγα των κακοποιήσεων. Αντιθέτως, η προβληματική διατύπωση σειράς διατάξεων υπονομεύει την αποτελεσματικότητά του νόμου.

Ένα παράδειγμα που ακούστηκε στα πλαίσια του συνεδρίου, το οποίο επαναλαμβάνουμε και εμείς, με την ίδια αντίστοιχη υπέρβαση της αρχής της αναλογικότητας, μόνο και μόνο για να καταδείξουμε την προβληματική και την υπερβολή είναι το εξής:

«Αν βρεθείτε σε μία πισίνα ξενοδοχείου τον Αύγουστο και διαπιστώσετε ότι κινδυνεύουν να πνιγούν ένα μωρό και ένας σκύλος, τότε, εάν δεν βοηθήσετε τον άνθρωπο και εκείνος πνιγεί, απειλείσθε με ποινής φυλάκισης 3 ετών. Ενώ εάν βοηθήσετε τον άνθρωπο και αφήσετε το σκύλο να πνιγεί, τότε η προβλεπόμενη ποινή, μπορεί να φτάσει στα 10 χρόνια κάθειρξης».

Υπόθεση του γραφείου μας

Αριθμός Αρχείου:5457

Επιμέλεια: Κωνσταντίνα Στ. Οικονόμου