ΞΑΝΑ ΣΤΟΝ ΑΡΕΙΟ ΠΑΓΟ: ΔΑΝΕΙΟΛΗΠΤΕΣ ΚΑΤΑ SERVICERS
Δύο κρίσιμες νομικές αντιπαραθέσεις μεταξύ δανειοληπτών και εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων (servicers), αναμένεται να κριθούν οριστικά από τον Άρειο Πάγο. Η έκβαση αυτών των υποθέσεων μπορεί να επηρεάσει καθοριστικά το μέλλον των πλειστηριασμών και το οικοδόμημα των τιτλοποιήσεων κόκκινων δανείων (σχέδιο «Ηρακλής»).
Μέτωπο 1ο: Μπορούν οι συνδεδεμένες εταιρείες (REOco) να αγοράζουν τα ακίνητα;
-
Το πρόβλημα: Ο νόμος του 2015 απαγορεύει ρητά στους servicers να αποκτούν ακίνητα από πλειστηριασμούς που οι ίδιοι έχουν ξεκινήσει.
-
Η πρακτική: Για να μην αποτύχουν οι πλειστηριασμοί όταν δεν υπάρχει ενδιαφέρον από ιδιώτες, τα ακίνητα συχνά καταλήγουν σε Εταιρείες Ειδικού Σκοπού (REOco). Αυτές τυπικά ανήκουν στις τράπεζες, αλλά χρηματοδοτούνται από τις τιτλοποιήσεις, λειτουργώντας ως «δίχτυ ασφαλείας» για να μη χάσουν την αξία τους τα χαρτοφυλάκια.
-
Η δικαστική εμπλοκή: Πρόσφατη απόφαση Πρωτοδικείου στη Θεσσαλονίκη ακύρωσε πλειστηριασμό, κρίνοντας ότι η REOco λειτουργούσε ουσιαστικά ως «όχημα» του servicer για να παρακάμψει τον νόμο. Αν ο Άρειος Πάγος υιοθετήσει αυτή τη γραμμή, το σύστημα απορρόφησης απούλητων ακινήτων θα καταρρεύσει.
Μέτωπο 2ο: Η υποχρέωση αναγραφής της τιμής αγοράς του κάθε δανείου
-
Το πρόβλημα: Δικαστήρια (όπως το Εφετείο Αθηνών) έχουν αρχίσει να αμφισβητούν το δικαίωμα των servicers να προχωρούν σε πλειστηριασμούς, αν στα δημόσια έγγραφα μεταβίβασης (Ενεχυροφυλακείο) δεν αναγράφεται η ακριβής τιμή στην οποία το fund αγόρασε το συγκεκριμένο δάνειο από την τράπεζα.
-
Τα επιχειρήματα των δανειοληπτών: Βασίζονται στον Αστικό Κώδικα, ο οποίος ορίζει ότι δεν νοείται σύμβαση πώλησης χωρίς συγκεκριμένο τίμημα. Παράλληλα, θεωρούν πως η απόκρυψη της τιμής συγκαλύπτει ακραία κερδοσκοπία (π.χ. αγορά δανείου 200.000 ευρώ έναντι 30.000 ευρώ και διεκδίκηση 100.000 ευρώ).
-
Η θέση των servicers: Υποστηρίζουν ότι ακολουθούν τη διεθνή πρακτική, όπου αναγράφεται η συνολική αξία όλου του χαρτοφυλακίου και όχι του κάθε δανείου ξεχωριστά.
Αν το Ανώτατο Δικαστήριο δικαιώσει τους δανειολήπτες έστω και σε ένα από τα δύο αυτά μέτωπα, οι νομικές ενέργειες των servicers θα δεχθούν ένα ισχυρό, ίσως και ανυπέρβλητο, νομικό «μπλόκο».